عفونت لثه و راه های درمان آن

عفونت لثه، یکی از شایع‌ ترین بیماری‌های دهان و دندان است که در اثر تجمع پلاک‌های باکتریایی در اطراف دندان و لثه ایجاد می‌شود و این عفونت با علائمی مانند خونریزی لثه، تورم، قرمزی، بوی بد دهان و حتی لق شدن دندان‌ها همراه است و اگر در مراحل اولیه درمان نشود، می‌تواند به مشکلات جدی‌تری مانند تحلیل استخوان فک و از دست رفتن دندان منجر شود، اما چه عواملی باعث بروز عفونت لثه می‌شوند و چگونه می‌توان از آن پیشگیری کرد؟

عفونت لثه چیست؟

عفونتی خطرناک در دهان است که باعث آسیب و تورم لثه ها و فک می‌شود و به طور کلی این عفونت در اثر بهداشت ضعیف دهان و دندان در بلند مدت به وجود آمده که به باکتری اجازه ی رشد و سکونت بین دندان ها و لثه می‌ دهد، گرچه عوامل دیگری نیز در عفونت و بیماری های لثه نقش دارند، مراجعه دائمی به دندانپرشک جهت پیشگیری از عفونت و بیماری های دهان و دندان از اهمیت بالایی برخوردار است و علاوه بر این اگر علائم عفونت لثه مشاهده شود، می‌بایست هرچه سریع تر به دندانپزشک مراجعه شود.

علل عفونت لثه

همانطور که گفته شد، عفونت لثه تجمع باکتری در بافت اطراف دندان ها است، دهان مملو از باکتری های مختلف است و رعایت بهداشت روزانه ی دهان و دندان مانند مسواک زدن و نخ دندان کشیدن به کنترل میزان این باکتری ها کمک می کند و از پوسیدگی دندان جلوگیری می کند، بدون این مراقبت ها لایه ای اطراف دندان ها ایجاد می شود که به آن جرم دندان لایه‌ای سخت‌ شده از پلاک است که اگر به‌ موقع جرم‌گیری نشود، به “باره” تبدیل می‌شود؛ ماده‌ای سخت و مقاوم که تمیز کردن دندان‌ها را دشوار می‌سازد.

این شرایط محیطی مناسب برای رشد باکتری‌ها فراهم می‌کند و آن‌ها به بافت‌های لثه حمله کرده و باعث ایجاد عفونت می‌شوند، رعایت بهداشت دهان و دندان، مانند مسواک زدن دو بار در روز و استفاده از نخ دندان، نقش مهمی در پیشگیری دارد، همچنین سیگار کشیدن نیز یکی از عوامل مهم در ایجاد و تشدید عفونت است و حتی روند درمان را کند می‌کند، سایر عوامل خطر شامل دیابت، تغییرات هورمونی، استرس، ژنتیک، داروهای کاهنده بزاق، نقص ایمنی و برخی خدمات دندانی مانند دندان مصنوعی یا پرکردگی نادرست هستند و التهاب لثه در صورت بی‌توجهی می‌تواند به پریودنتیت منجر شود، که با ایجاد فضاهایی بین دندان و لثه، تجمع بیشتر باکتری‌ها و در نهایت تخریب بافت و استخوان همراه است.

عواملی که باعث عفونت لثه خواهند شد؟

عواملی که می توانند خطر پریودنتیت را افزایش دهند عبارتند از:

• رعایت نکردن بهداشت دهان و دندان
• سیگار کشیدن یا استعمال تنباکو
• تغییرات هورمونی، مانند موارد مربوط به بارداری یا یائسگی
• مصرف مواد مخدر تفریحی، مانند سیگار کشیدن، ماری جوانا و قلیان
• چاقی
• تغذیه ناکافی، از جمله کمبود ویتامین C
• ژنتیک
• برخی داروهای خاص که باعث ایجاد خشکی دهان یا لثه می شوند.
• شرایطی که باعث کاهش ایمنی می شود مانند سرطان خون، HIV / AIDS و روش های درمان سرطان
• برخی از بیماری ها مانند دیابت، روماتیسم و ​​بیماری کرون

علائم عفونت لثه

علائم با توجه به وخیم بودن یا نبودن آن متفاوت است و مرکزکنترل و پیشگیری بیماری ها (CDC) می گوید که تورم لثه مرحله ابتدایی بیماری های لثه است که به عفونت منجر می شود، تورم لثه باعث قرمزی و باد کردن لثه شده و در اثر مواردی چون مسواک زدن به راحتی خونریزی می کند، علائم عبارتند از:

تورم و قرمزی لثه

این اولین علامتی است که لثه شما از خود بروز می دهد، بیماری های لثه با التهاب در امتداد لثه شروع می شوند و همچنین احساس درد طبیعی استد و احتمال دارد هنگام نخ دندان کردن به راحتی دچار خونریزی شوید.

درد هنگام جویدن

درد هنگام جویدن نشانه‌ای از عفونت لثه یا آسیب به بافت نگهدارنده دندان است و این درد ناشی از التهاب، چرک یا تحلیل استخوان اطراف دندان است که فشار جویدن را دردناک می‌کند و در صورت تداوم نیاز به درمان فوری دارد.

خونریزی لثه

خونریزی لثه هنگام مسواک زدن نشانه‌ای از التهاب یا عفونت است و این مشکل در مراحل اولیه بیماری لثه ظاهر می‌شود و نباید نادیده گرفته شود.

دندان حساس یا لق

دندان حساس یا لق می‌تواند نشانه پیشرفت عفونت لثه باشد، تحلیل لثه و تخریب بافت‌های نگهدارنده دندان، باعث حساسیت به سرما و لق شدن دندان‌ها می‌شود.

بوی بد دهان ماندگار

دهان شما مکانی مناسب، گرم و مرطوب برای میلیون ها باکتری است، آن ها از پلاک ها تغذیه می کنند، بنابراین هرچه تعداد بیشتری از آن ها داشته باشید، تغذیه باکتری ها بهتر است و باکتری ها سمومی آزاد می کنند که لثه ها و دندان ها را تحریک کرده و بوی ناخوشایندی دارند.

تحلیل لثه

عقب‌ نشینی لثه از دندان که باعث نمایان شدن ریشه دندان می‌شود،وقتی استخوان شروع به تجزیه شدن می کند، لثه ها کم کم از دندان جدا شده و یک فضای خالی ایجاد می کنند، که به این امر به اصطلاح تحلیل لثه گفته می شود.

ترشح چرک یا آبسه

ترشح چرک یا آبسه نشانه عفونت شدید لثه است و آبسه باعث درد، تورم و خروج چرک از لثه می‌شود و نیاز به درمان فوری دارد تا از گسترش عفونت جلوگیری شود.

⚡️ برای حفظ سلامت دهان و جلوگیری از پیشرفت عفونت لثه، علائم هشداردهنده را جدی بگیرید و در صورت مشاهده علائم ذکر شده همین امروز با دکتر ندا هادی با شماره ی 02122869840  تماس بگیرید و وقت ویزیت بگیرید تا درمان به موقع شروع شود و از آسیب‌های جدی پیشگیری کنید، سلامت لثه‌هایتان را دست کم نگیرید!

بیشتر بخوانید: سیاه شن لثه

نحوه تشخیص عفونت لثه

تشخیص توسط دندانپزشک با معاینه بالینی و بررسی سابقه علائم بیمار انجام می‌شود و مراحل تشخیص شامل موارد زیر است:

• معاینه لثه شامل بررسی رنگ، تورم، خونریزی و میزان چسبندگی لثه به دندان.

• استفاده از ابزار مخصوص برای اندازه‌گیری عمق شیار بین دندان و لثه؛ عمق بیش از ۳ میلی‌متر می‌تواند نشان‌ دهنده بیماری لثه باشد.

• دندان لق می‌تواند نشانه تحلیل استخوان نگهدارنده باشد.

• تصویربرداری با اشعه ایکس (رادیوگرافی) برای ارزیابی تحلیل استخوان اطراف دندان‌ها و شدت پیشرفت عفونت.

• بررسی علائم بیمار مانند بوی بد دهان، درد، خونریزی، چرک و حساسیت دندان‌ها.

در صورت مشاهده علائم، مراجعه سریع برای تشخیص و درمان به‌ موقع ضروری است.

عوارض عفونت لثه چیست؟

عفونت لثه در صورت درمان نشدن عوارض جدی به همراه دارد و از جمله این عوارض می‌توان به لق شدن و از دست دادن دندان‌ها، تحلیل رفتن لثه و استخوان فک، ایجاد آبسه و ترشح چرک و گسترش عفونت به سایر نقاط بدن از طریق جریان خون اشاره کرد، این وضعیت ممکن است موجب بروز بیماری‌های قلبی، دیابت، مشکلات تنفسی، اختلال در بارداری و زایمان زودرس شود و همچنین درد شدید، بوی بد دهان و مشکل در جویدن از دیگر پیامدهای آن هستند، رسیدگی به موقع به عفونت لثه از بروز این مشکلات جلوگیری می‌کند.

جلوگیری از عفونت لثه

برای جلوگیری از عفونت لثه، رعایت بهداشت دهان و دندان بسیار مهم است، موارد زیر به پیشگیری کمک می‌کنند:

• مسواک زدن منظم حداقل ۲ بار در روز با خمیردندان حاوی فلوراید

• استفاده روزانه از نخ دندان برای حذف پلاک بین دندان‌ها

• مراجعه منظم به دندانپزشک هر ۶ ماه برای معاینه و جرم‌گیری

• پرهیز از مصرف دخانیات

• تغذیه سالم و متعادل با کاهش مصرف قند

• نوشیدن آب کافی برای کمک به پاک‌سازی دهان

• استفاده از دهان‌شویه آنتی‌باکتریال در صورت نیاز

درمان عفونت لثه

همانطور که پیش تر گفته شد به جهت جلوگیری از مشکلات احتمالی، عفونت لثه نیاز به درمان جدی دارد، سازمان کنترل و پیشگیری بیماری (CDC)  اعلام کرده است که رعایت بهداشت دهان و دندان به طور منظم به کنترل و پیشگیری بیماری های لثه کمک می‌کند و برای تشخیص و درمان عفونت لثه باید به بهترین دندانپزشک مراجعه کنید و چکاب های دوره ای را نزد او انجام دهید تا از بروز هر گونه بیماری و مشکل در دهان و دندان شما جلوگیری شود.

درمان‌های اولیه (در مراحل خفیف)

در مراحل خفیف عفونت لثه، درمان با رعایت بهداشت دهان آغاز می‌شود، مسواک زدن حداقل دو بار در روز، استفاده از نخ دندان برای حذف پلاک، و دهان‌ شویه آنتی‌باکتریال نقش مهمی دارند و همچنین تغذیه سالم، مصرف ویتامین C و کاهش مصرف قند می‌تواند به تقویت لثه‌ها کمک کند.

درمان‌های دارویی

درمان دارویی عفونت لثه شامل استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها برای کنترل باکتری‌های مسبب عفونت است و این داروها به‌ صورت خوراکی، ژل یا دهان‌شویه تجویز می‌شوند، دهان‌شویه‌های آنتی‌باکتریال مانند کلرهگزیدین برای کاهش پلاک و التهاب مؤثرند و در موارد شدیدتر، آنتی‌بیوتیک خوراکی مانند آموکسی‌سیلین یا مترونیدازول نیز تجویز می‌شود، مصرف دقیق و منظم دارو طبق دستور پزشک اهمیت زیادی دارد تا از گسترش عفونت جلوگیری شود.

درمان‌های تخصصی در مطب دندانپزشکی

درمان تخصصی عفونت لثه بسته به شدت بیماری متفاوت است و شامل روش‌های زیر می‌شود:

جرم‌ گیری تخصصی

در این روش پلاک و جرم‌های انباشته شده روی دندان و زیر خط لثه با ابزارهای خاص پاک‌سازی می‌شود تا التهاب و رشد باکتری‌ها کنترل گردد.

روت پلنینگ (صاف‌سازی ریشه)

سطح ریشه دندان صاف می‌شود تا باکتری‌ها و سموم از بین رفته و لثه بهتر به دندان بچسبد، این کار مانع از پیشرفت عفونت می‌شود.

جراحی لثه

در موارد شدید، لثه برش داده می‌شود تا دسترسی به نواحی عمیق‌تر برای پاک‌سازی فراهم شود و سپس بخیه زده می‌شود تا بهبود یابد.

پیوند لثه

در صورت تحلیل شدید لثه، از بافت سقف دهان یا بافت مصنوعی استفاده می‌شود تا ریشه دندان پوشانده شده و از پیشرفت بیماری جلوگیری شود.

بازسازی استخوان

اگر استخوان اطراف دندان تحلیل رفته باشد، مواد پیوندی در محل قرار داده می‌شود تا استخوان جدید رشد کرده و ثبات دندان حفظ شود.

لیزر درمانی

لیزر با دقت بالا بافت‌های عفونی را بدون آسیب به بافت سالم از بین می‌برد، خونریزی و درد کمتر بوده و بهبودی سریع‌تر اتفاق می‌افتد.

چه زمانی به یک دندانپزشک مراجعه کنید؟

اگر متوجه علائم پریودنتیت شدید، در اسرع وقت به دندانپزشک مراجعه نمائید، هرچه زودتر به دنبال مراقبت و درمان باشید، شانس شما برای برگشت خسارت ناشی از پریودنتیت افزایش می یابد.

• خونریزی مکرر لثه هنگام مسواک یا نخ دندان

• درد هنگام جویدن یا گاز زدن

• بوی بد دهان دائمی

• لق شدن یا حساس شدن دندان‌ها

• تورم، قرمزی یا تحلیل لثه

• ترشح چرک یا وجود آبسه در دهان

همچنین اگر این علائم بیش از چند روز ادامه داشتند یا شدت یافتند، مراجعه فوری به دندانپزشک ضروری است، پیشگیری و درمان زودهنگام مانع از آسیب‌های جدی‌ به دندان و لثه می‌شود.

سوالات متداول

در نهایت…

عفونت لثه یک بیماری شایع اما قابل پیشگیری است که در صورت بی‌توجهی می‌تواند به مشکلات جدی مانند تحلیل لثه، از دست رفتن دندان و حتی آسیب به سایر اندام‌های بدن منجر شود و رعایت بهداشت دهان، مراجعه منظم به دندانپزشک و درمان به‌ موقع، کلید حفظ سلامت لثه و دندان‌ها است.